เทโลเมียร์

เทโลเมียร์ ยิ่งยาวยิ่งดี! เคล็ดลับความอ่อนเยาว์ที่เราสร้างเองได้

เทโลเมียร์ คือ เซลล์ชนิดหนึ่งที่อยู่ปลายโครโมโซมในร่างกายของเรา จะสั้นลงทุกครั้งที่เซลล์แบ่งตัว และเป็นตัวตัดสินว่าคุณจะแก่เร็วแค่ไหนและจะตายเมื่อไหร่

ขึ้นอยู่กับว่าเทโลเมียร์เสื่อมสภาพเร็วเพียงใด การค้นพบที่น่าทึ่งจากห้องทดลองทั่วโลกพบว่า ปลายโครโมโซมของมนุษย์ยาวขึ้นได้ การแก่ชราของแต่ละคนจึงไม่คงที่ อาจจะเร่งให้เร็วขึ้นหรือชะลอให้ช้าลงก็ได้ การแก่ชราของคนเราขึ้นอยู่กับสุขภาพเซลล์ด้วยกันทั้งสิ้น

 

สร้างเซลล์ใหม่ที่แข็งแรง เป็นเรื่องจำเป็น!

เซลล์ที่สำคัญในร่างกายเรียกว่า เซลล์ต้นกำเนิดหรือสเต็มเซลล์ ซึ่งแบ่งตัวได้ไม่จำกัดตราบที่มันยังแข็งแรง หากเราดูแลเซลล์ต้นกำเนิดให้แข็งแรง มันจะมีเอนไซม์เทโลเมียเรสมากพอที่จะทำให้แบ่งตัวได้ตลอดชีวิตของเรา และชดเชยเซลล์ที่ตายไป จึงเป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้คนเราดูสดใส อ่อนเยาว์กว่าวัย

การเสื่อมสภาพตามอายุก็คือการแก่ตัวลงของเซลล์ และถือว่าเป็นเรื่องดีที่เซลล์ชราจะหยุดการแบ่งตัว เพราะหากยังเพิ่มจำนวนไปเรื่อยๆ โรคมะเร็งก็จะตามมา เซลล์ที่แก่ตัวพวกนี้จะเสื่อมสภาพ หากมีเซลล์แก่ๆ อยู่ในผนังหลอดเลือดแดงมากเกินไป หลอดเลือดแดงจะแข็งตัว ทำให้เกิดภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน เมื่อเซลล์ภูมิคุ้มกันที่ทำหน้าที่ต่อสู้กับเชื้อโรคในกระแสเลือดเริ่มแก่จนบอกไม่ได้ว่ามีไวรัสอยู่ใกล้ๆ หรือเปล่า ก็อาจทำให้เป็นหวัดหรือปอดบวมง่ายขึ้นด้วย

 

เทโลเมียร์ช่วยรักษาความอ่อนเยาว์อย่างไร

ปลอกพลาสติกที่หุ้มปลายเชือกผูกรองเท้า เราเรียกมันว่าปลอกหุ้ม ปลอกหุ้มมีไว้เพื่อป้องกันไม่ให้เชือกผูกรองเท้าหลุดรุ่ย ลองจินตนาการว่าเชือกผูกรองเท้าคือโครโมโซมซึ่งเป็นโครงสร้างภายในเซลล์ที่มีข้อมูลพันธุกรรมอยู่ เทโลเมียร์ก็เหมือนปลอกหุ้มเชือกผูกรองเท้า พวกมันก่อตัวเป็นปลอกที่ปลายโครโมโซมและป้องกันไม่ให้สารทางพันธุกรรมหลุดรุ่ย และยังเป็นปลอกหุ้มคุ้มกันการแก่ แต่เทโลเมียร์มีแนวโน้มที่จะสั้นขึ้นเมื่อเวลาผ่านไป

เมื่อปลายเชือกผูกรองเท้าสึกกร่อนมากเกินไป เชือกผูกรองเท้าก็ไม่อาจคงรูปอยู่ได้ เช่นกัน เมื่อเทโลเมียร์สั้นมากเกินไป เซลล์ก็หยุดแบ่งตัวตามไปด้วย เทโลเมียร์ที่สั้นลงเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เซลล์มนุษย์แก่ตัวลง ต่างจากคนที่มีเทโลเมียร์ยาว ความยาวของมันจะช่วยชะลอการแก่ตัวของมนุษย์ลงได้

 

เทโลเมียร์สั้น ส่งผลอะไรกับร่างกาย

โรคหัวใจ

หลอดเลือดแดงถูกบุด้วยชั้นเซลล์ที่เรียกว่า เอนโดธีเลียม หากต้องการให้ระบบหลอดเลือดหัวใจแข็งแรงอยู่เสมอ เซลล์เอนโดธีเลียมก็ต้องคอยสร้างตัวเองขึ้นใหม่เรื่อยๆ เพื่อปกป้องเยื่อบุและป้องกันไม่ให้เซลล์ภูมิคุ้มกันทะลุผ่านผนังหลอดเลือดแดง

คนที่มีเทโลเมียร์ในเซลล์เม็ดเลือดขาวสั้นกว่าปกติ จะเสี่ยงเป็นโรคหลอดหัวใจมากขึ้น ส่วนคนที่มีลักษณะพันธุกรรมที่ทำให้เกิดเทโลเมียร์สั้น ก็มีแนวโน้มจะเป็นภาวะหลอดเลือดหัวใจมากขึ้นเช่นกัน

เทโลเมียร์ที่สั้นจะทำให้เซลล์เอนโดธีเลียมที่เคยสร้างตัวเองอยู่เรื่อยๆ หยุดการำงานและทำให้ผนังเส้นเลือดอ่อนแอลงและเสี่ยงต่อโรคต่างๆ ยิ่งขึ้นนั่นเอง

 

โรคปอด

โรคหอบหืด โรคหลอดลมอุดกั้นเรื้อรัง และโรคพังผิดในปอด เป็นโรคร้ายแรงและไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ ทั้งสามโรคเกิดจากเนื้อเยื่อปอดเป็นแผล ทำให้หายใจติดขัด คนที่เป็นโรคเหล่านี้จะมีเทโลเมียร์ในเซลล์ภูมิคุ้มกันและปอดที่สั้นกว่าคนที่ร่างกายแข็งแรง ซึ่งเกิดจากการที่เราไม่รักษาเทโลเมียร์ไว้ให้ดี

เมื่อขาดการดูแลรักษาเทโลเมียร์ เซลล์ต้นกำเนิดและหลอดเลือดของปอดจะแก่ลง พวกมันไม่อาจคอยเติมเนื้อเยื่อปอดใหม่ๆ ความแก่ของเซลล์คุ้มกันบวกกับสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการอักเสบยิ่งทำให้ปอดทำงานหนักมากยิ่งขึ้นจนค่อยๆ เสื่อมสภาพลง

 

โรคอัลไซเมอร์

คนที่มีปัญหาด้านความจำมักมีเทโลเมียร์ที่สั้นกว่าปกติ งานวิจัยชิ้นหนึ่งได้ศึกษากลุ่มคนวัย 70 ปีที่น่าจะมีสุขภาพดี และพบว่าเทโลเมียร์ที่สั้นกว่าช่วยบ่งชี้อาการสมองเสื่อมในอีกหลายปีต่อมาได้ ส่วนผู้ใหญ่ที่อายุยังน้อยไม่พบความสัมพันธ์ระหว่างความยาวของเทโลเมียร์กับการทำงานของสมอง แต่เทโลเมียร์ที่สั้นลงในช่วงสิบปีช่วยบอกเราได้ว่าสมองของเราอาจทำงานแย่ลงในอนาคต

 

 

ควบคุมความสั้นยาวของเทโลเมียร์ด้วยตัวเอง

ยีนที่ติดตัวมาตั้งแต่เกิดส่งผลต่อเทโลเมียร์ ทั้งความยาวและความเร็วที่มันสั้นลง จากผลการวิจัยจากทั่วโลกแสดงให้เห็นว่า เราสามารถควบคุมความสั้นยาวและความทนทานของเทโลเมียร์ได้

ตัวอย่างเช่น

■ การตอบสนองเวลาเจอสถานการณ์แย่ๆ ด้วยความรู้สึกในแง่ลบทำให้เทโลเมียร์สั้นลง เราจึงต้องกำหนดมุมมองต่อสถานการณ์ให้เป็นไปในทางบวกมากยิ่งขึ้น

■ เทคนิคการฝึกกายและใจจำนวนมาก เช่น การฝึกสมาธิช่วยลดความเครีดยและเพิ่มเทโลเมียเรส ซึ่งเป็นไอนไซม์ที่เสริมสร้างเทโลเมียร์

■ การออกกำลังกายที่เสริมความแข็งแกร่งให้แก่ระบบหลอดเลือดหัวใจส่งผลดีต่อเทโลเมียร์

■ เทโลเมียร์เกลียดเนื้อแปรรูป เช่น ฮ็อตด็อก แต่โปรดปรานอาหารสดที่ไม่ผ่านการแปรรูป

■ หากอาศัยอยู่ในละแวกที่ขาดความกลมเกลียว ผู้คนไม่ไว้ใจกันและกัน เทโลเมียร์จะสั้นเร็วขึ้น

■ เด็กที่เจอเหตุการณ์ร้ายๆ ในชีวิตหลายครั้งจะมีเทโลเมียร์สั้นลง การพาเด็กออกจากสภาพแวดล้อมแบบนั้นจะช่วยยับยั้งความเสียหายที่เกิดขึ้นได้

■ เทโลเมียร์ของแม่และพ่อจะถูกถ่ายทอดไปสู่ทารกโดยตรง แปลว่าถ้าพ่อแม่มีชีวิตยากลำบาก เทโลเมียร์ของพวกเขาก็จะสั้นลง และถ่ายทอดเทโลเมียร์ที่สั้นลงมายังรุ่นลูกด้วย

แต่อย่าเพิ่งตื่นตกใจ เทโลเมียร์เพิ่มความยาวให้ตัวเองได้เช่นเดียวกัน เรายังรักษาเทโลเมียร์ให้สภาพดีไว้ได้ และเซลล์ที่ดีจะกลายเป็นมรดกให้ลูกหลานในรุ่นต่อไป

 

ข้อมูลจากหนังสือ เทโลเมียร์ ถอดรหัสความอ่อนเยาว์ สร้างอายุยืนยาว

วางขายเร็วๆ นี้

 


บทความอื่นๆ 

เทคนิคง่ายๆ เพิ่มฮอร์โมนชะลอวัย ผิวสวยหน้าใส ห่างไกลความแก่

รู้จักกับยีน และวิธีพัฒนายีนให้เป็นซูเปอร์ยีน

กินอาหารตามกรุ๊ปเลือด เผาผลาญดี ไม่มีอ้วน

8 ความเข้าใจผิดเรื่องการบำรุงผิว และวิธีบำรุงผิวที่ถูกต้อง

8 พฤติกรรมการใช้ยาที่ไม่เหมาะสม รู้ไว้เพื่อความปลอดภัยในการใช้ยา

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *